Badania unijne budzą nadzieję wśród chorych na tętniaka

18 lis 2010 r.

Fot. Shutterstock

Według wyników nowych badań unijnych może okazać się możliwe leczenie tętniaka aorty lekami na astmę. Odkrycie zaprezentowane w czasopiśmie Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) może dopomóc w ratowaniu życia i wykluczaniu konieczności przeprowadzania niejednokrotnie ryzykownych operacji.

Największe naczynie krwionośne w organizmie - aorta, transportuje krew z serca do pozostałych części ciała. Ta ogromna arteria schodzi w dół przez klatkę piersiową do brzucha, po czym rozdziela się na dwie odnogi (po jednej na każdą z nóg) w okolicy miednicy. 

Czasami ścianki na odcinku aorty słabną i rozdymają się na zewnątrz pod wpływem ciśnienia krwi, która jest tamtędy przepompowywana, co nazywane jest tętniakiem. Problem ten najczęściej pojawia się jamie brzusznej. Tętniak aorty brzusznej jest diagnozowany, kiedy średnica aorty w danym miejscu przekracza 30 milimetrów (mm) (prawidłowa średnica aorty w odcinku brzusznym wynosi około 20 mm). Jeżeli tętniak zbytnio się powiększy, to może pęknąć, powodując intensywne krwawienie wewnętrzne i - jakże często - zgon. 

Naukowcy odkryli, że tętniaki powstają, kiedy niektóre enzymy powoli rozkładają tkanki będące budulcem ścianek aorty, osłabiając je. 

W ramach ostatnich badań naukowcy z Finlandii i Szwecji odkryli, że ściany tętniaków zawierają wysokie stężenia enzymów, które potrafią tworzyć substancje zwane leukotrienami cysteinylowymi. 

"Odkryliśmy również, że leukotrieny cysteinylowe mogą pobudzać wydzielanie enzymów zwanych metaloproteazami, które trawią białka i mogą przyczyniać się do osłabiania ściany aorty oraz rozwoju tętniaka" - zauważa profesor Jesper Haeggström ze szwedzkiego Karolinska Institutet, kierownik badań. 

Leukotrieny cysteinylowe nie są niczym nowym dla medycyny, ponieważ są również odpowiedzialne za obrzęk dróg oddechowych wiązany z astmą. Pacjenci chorzy na astmę są rutynowo poddawani terapii lekami, których celem jest blokowanie działania leukotrienów cysteinylowych. 

Doświadczenia pokazały, że leki te są w stanie zablokować leukotrieny cysteinylowe i zapobiegać uwalnianiu metaloproteaz. Odkrycia sugerują, że te same leki na astmę mogą być pomocne w leczeniu tętniaków i obniżeniu ryzyka pęknięcia. Według naukowców zaplanowanie badań klinicznych, aby przetestować tę teorię powinno być proste. 

"Leki na astmę są skuteczne i bezpieczne. Powinniśmy już niedługo być w stanie przetestować pozytywne oddziaływanie, jakie mogą wywierać na tętniaka aorty" - mówi profesor Haeggström. 

Częstotliwość występowania tętniaka wzrasta wraz z wiekiem, bowiem dotyka około 6% mężczyzn i 2% kobiet powyżej 65 roku życia. Czynnikami ryzyka choroby również są miażdżyca tętnic ("nadziewanie" tętnic złogami tłuszczu), wysokie ciśnienie krwi i palenie tytoniu. 

Tętniaki są takie groźne ze względu na swoją tendencję to pękania, kiedy stają się zbyt duże. Pęknięcie aorty powoduje intensywne krwawienie wewnętrzne. W takich przypadkach natychmiastowa pomoc chirurgiczna może uratować życie, jednakże 8 z 10 pacjentów umiera na skutek pęknięcia. 

Problem w tym, że wiele osób nie wie o swoim tętniaku. Ponad dwie trzecie pacjentów, u których zdiagnozowano chorobę, nie zgłaszało żadnych objawów. Niektóre badania, takie jak ultrasonografia, pozwalają wykryć tętniaki. Jeżeli tętniak jest niewielki to lekarz może zalecić, by czekać i obserwować, planując regularne kontrole śledzące rozwój tętniaka. Jeżeli średnica tętniaka przekracza 50 mm to ryzyko pęknięcia jest bardzo wysokie i w takim przypadku może być konieczna operacja w celu naprawienia arterii. Zważywszy na fakt, że operacja sama w sobie niesie ryzyko, zaleca się ją jedynie wówczas, kiedy ryzyko pęknięcia jest wyższe niż zagrożenie stwarzane przez operację. 

Źródłem unijnego wsparcia dla prac były trzy projekty: EICOSANOX (Eikozanoidy i tlenek azotu - mediatory chorób sercowo-naczyniowych, chorób mózgu i nowotworów), ATHEROREMO (Europejski projekt współpracy nad zapaleniem i remodelowaniem ścian naczynia w miażdżycy tętnic) oraz FAD (Zwalczanie tętniaków). 

Projekt EICOSANOX otrzymał 10,7 mln EUR z tematu "Nauki o życiu, genomika i biotechnologia na rzecz zdrowia" Szóstego Programu Ramowego (6PR). Projekty ATHEROREMO i FAD otrzymały odpowiednio 11,7 mln EUR i 11 mln EUR z tematu "Zdrowie" Siódmego Programu Ramowego (7PR).

<< < 1 2 > >>

comments powered by Disqus

Nasz serwis używa cookies. Korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza, że będą one umieszczane w Twoim urządzeniu końcowym i że wyrażasz zgodę na ich używanie. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia w swojej przeglądarce. Więcej o plikach cookies w Polityce prywatności

PUBLIC !!