Lekarze: w Polsce pacjenci z bólem przewlekłym niepotrzebnie cierpią

18 wrz 2013 r.

Fot. Shutterstock

Wiele tysięcy polskich pacjentów z przewlekłym bólem jest nieleczonych lub źle leczonych i niepotrzebnie cierpi – alarmują eksperci. Ma to związek zarówno z niewiedzą chorych i lekarzy, jak i z niedostatecznym finansowaniem opieki paliatywnej w Polsce – oceniają.

Przedstawiciele środowiska lekarskiego, pacjentów oraz organizacji broniących praw człowieka dyskutowali o tym w środę na konferencji prasowej w Warszawie. Podkreślali, że nieleczony ból powoduje nie tylko ogromne cierpienie fizyczne i psychiczne chorych, ale też przyczynia się do dużych strat społeczno-ekonomicznych. Konferencję zorganizowała Koalicja na Rzecz Walki z Bólem.

Jak przypomniała konsultant krajowy ds. medycyny paliatywnej dr Aleksandra Ciałkowska-Rysz, ból przewlekły jest jednym z najczęstszych i najbardziej uciążliwych objawów towarzyszących chorobie nowotworowej. W ostatniej fazie schorzenia zmaga się z nim aż 94 proc. pacjentów.

Onkolodzy szacują, że w Polsce żyje ok. 200 tys. osób wymagających leczenia z powodu bólów nowotworowych. Większość z nich może być skutecznie leczonych.

„Uważamy, że pacjenci powinni być leczeni paliatywnie i przeciwbólowo od początku do samego końca procesu terapeutycznego choroby nowotworowej” – oceniła dr Maryna Rubach, kierownik Oddziału Chemioterapii Dziennej Kliniki Onkologii i Chorób Wewnętrznych Centrum Onkologii w Warszawie.

Dr Ciałkowska-Rysz zaznaczyła, że Polska jest zaliczana do krajów o najwyższym stopniu rozwoju medycyny paliatywnej. Jednocześnie dane na temat zużycia - najskuteczniejszych w leczeniu bólu przewlekłego - leków opioidowych wskazują, że stosujemy ich za mało. Średnia europejska wynosi 135 mg na mieszkańca, podczas gdy w Polsce jest to zaledwie 33 mg. „Oznacza to, że leki te nie są stosowane w sytuacjach, w których mogłyby i powinny być stosowane” – oceniła.

Jej zdaniem przyczyn tego zjawiska jest kilka. „Przede wszystkim pacjenci cierpiący z powodu bólu bardzo późno zgłaszają się do opieki paliatywnej (...). Wydaje się, że wynika to z bariery światopoglądowej, jakim jest funkcjonujące w społeczeństwie przekonanie, że medycyna paliatywna zajmuje się pacjentami w ostatnich dniach życia” – powiedziała dr Ciałkowska-Rysz.

Zgodziła się z tym obecna na spotkaniu pani Dorota, która leczy się z powodu raka piersi od 2006 r. „Gdy lekarka skierowała mnie do przychodni paliatywnej (z powodu bólów kości związanych z przerzutami – PAP) sądziłam, że to już koniec, że już umieram i dlatego mnie tam kierują” – wspominała.

Zaznaczyła zarazem, że „ból” jest jedną z rzeczy, której najbardziej boją się osoby słyszące diagnozę „rak”. Sama odczuwała ból po operacji, w trakcie chemioterapii i gdy doszło do nawrotu choroby. „Myślałam, że ból związany z chemioterapią muszę przetrwać, ale to był straszny błąd. Lekarka uświadomiła mi, że gdybym zgłosiła się z tym do lekarza otrzymałabym pomoc” – tłumaczyła.

Inną przeszkodą na drodze do optymalnego leczenia bólu przewlekłego w Polsce są nieuzasadnione obawy – nie tylko pacjentów, ale też lekarzy różnych specjalności – przed stosowaniem opioidów, takich jak morfina. Panuje bowiem przekonanie, że mają one silne działania niepożądane i prowadzą do uzależnienia.

Tymczasem, dr Tomasz Dzierżanowski z Pracowni Medycyny Paliatywnej Uniwersytetu Medycznego w Łodzi podkreślił, że nie ma to w praktyce uzasadnienia. Ekspert zwrócił uwagę, że w Polsce w leczeniu bólu nadużywane są niesteroidowe leki przeciwzapalne (takie jak naproksen, diklofenak, ketoprofen – PAP), które powodują ciężkie działania niepożądane, w tym krwawienia z przewodu pokarmowego.

„Działania niepożądane leków opioidowych, prawidłowo dobranych i dawkowanych, są z reguły przemijające i łagodne. Występują na początku stosowania, gdy zwiększamy dawkę” – tłumaczył ekspert. Zalicza się tu m.in. senność, zawroty głowy, nudności. „Wyjątkiem są zaparcia, bo one się utrzymują i mogą się nasilać im dłużej stosowane są opioidy” – podkreślił. Aby poradzić sobie z tym problemem lekarze zalecają pacjentom odpowiednią dietę, ruch, stosują leki przeczyszczające.

<< < 1 2 > >>

comments powered by Disqus

Nasz serwis używa cookies. Korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza, że będą one umieszczane w Twoim urządzeniu końcowym i że wyrażasz zgodę na ich używanie. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia w swojej przeglądarce. Więcej o plikach cookies w Polityce prywatności

PUBLIC !!