Skolioza – szybka reakcja, lepszy efekt leczenia

29 sie 2014 r.

Fot. Shutterstock

Skolioza jest jedną z najpopularniejszych wad kręgosłupa. W mało zaawansowanej formie przynosi ból i dyskomfort, a w zaawansowanej może ograniczyć lub uniemożliwić swobodne poruszanie się. Powszechnie przyjęło się uważać skoliozę za boczne skrzywienie kręgosłupa, jednak problematyka tego schorzenia jest bardziej skomplikowana.

Fachowo skolioza nazywana jest skrzywieniem trójpłaszczyznowym – ponieważ może występować w płaszczyźnie czołowej (najczęściej spotykana), strzałkowej i poziomej. Bardzo trudno jest ortopedzie określić jednoznacznie przyczynę skrzywienia kręgosłupa. Jeśli wada zostanie zdiagnozowana w wieku dojrzałym, to bardzo trudno jest przesądzić o tym, jaki czynnik miał największe znaczenie, a to jest istotne w doborze odpowiedniego leczenia.

Częstość występowania schorzenia została sklasyfikowana na podstawie badań Kane. Skolioza siedem razy częściej dotyka dziewczynki. Zazwyczaj występuje jednak odchylenie nie większe niż 10 stopni według metody Cobba - taka wada wymaga obserwacji, ale nie specjalistycznego leczenia. Największy postęp choroby notowany jest u małych dzieci i u nastolatków do 15 roku życia. 

Rozpoznanie

W początkowej fazie, która występuje najczęściej już w wieku dziecięcym, skolioza jest bardzo trudna do wykrycia. Może zostać zauważona dzięki spostrzegawczemu rodzicowi, podczas prześwietlenia klatki piersiowej lub na jednym z badań bilansowych. Pierwszym objawem jest odstawanie jednej łopatki i uwypuklenie się kręgosłupa w odcinku piersiowym. Najczęściej wada rozwija się wraz ze wzrostem dziecka, w największej fazie tzw. pokwitania, czyli u dziewczynek między 11 a 15 rokiem życia i u chłopców w wieku 13 – 16 lat. Następuje wtedy najbardziej intensywny wzrost kości. Do lekarza jednak najczęściej są kierowane nastolatki, które odczuwają ból – warto więc wiedzieć, że dzieci, u których rozwija się skolioza, nie odczuwają żadnego dyskomfortu. Pojawia się on dopiero w wieku dojrzalszym.

Zatrzymanie wzrostu kości nie oznacza, że zostanie zahamowany również rozwój tej wady – nierozpoznana skolioza doprowadza do zniekształcenia klatki piersiowej, przez co dochodzi do ucisku na narządy wewnętrzne, głównie zlokalizowane w tym obszarze, czyli płuc i serca. Może także dojść do zaburzeń oddechowych lub krążenia.

Dopiero skolioza przekraczająca 20 stopni odchylenia od prawidłowej postawy jest zauważalna „na pierwszy rzut oka”. Można to wywnioskować na podstawie obserwacji sylwetki: osoba tak zaczyna się garbić, jedna łopatka wystaje bardziej od drugiej, ramiona nie są ułożone w jednej linii, nierówne jest ustawienie bioder, asymetryczna talia (z jednej strony bardziej wypukła, z drugiej wklęsła), pojawia się również uczucie skrócenia jednej z nóg i przechylenia na jedną stronę.

Skoliozę można stwierdzić na podstawie zdjęcia rentgenowskiego, dlatego wykonywanie innych badań nie jest konieczne. Ich zlecenie może opóźnić rozpoznanie choroby i włączenie rehabilitacji lub innej formy leczenia. Wykonuje się najczęściej zdjęcie AP (przód-tył) i zdjęcie boczne w pozycji stojącej bądź leżącej, które obejmuje kręgosłup i miednicę.

Rodzaje skoliozy

Podstawowy podział wynika z wieku pacjenta i wyróżnia się wtedy skoliozę niemowlęcą (u dzieci do trzeciego roku życia), dziecięcą, młodzieńczą (do 16 roku życia) i dorosłych.

Ze względu na częstotliwość występowania najbardziej istotne jest rozpoznanie czterech typów skolioz. Pierwsza z nich – wrodzona – jest dość rzadka, ale gdy występuje, jest najczęściej diagnozowana już w pierwszych dniach życia dziecka. Skolioza nerwowo-mięśniowa wynika ze słabej siły mięśni kręgosłupa. Może być wynikiem przebytej dystrofii mięśniowej lub porażenia mózgowego. Odmiana zwyrodnieniowa pojawia się zwykle u dorosłych w wieku 40 lat, u kobiet może być połączona z osteoporozą. Przyczyną jej występowania są zmiany, które mają wpływ na kręgosłup i które pojawią się po okresie dojrzewania. Powstanie skoliozy idiopatycznej jest nieznane, chociaż ten rodzaj dotyka 3% społeczeństwa – częściej kobiety niż mężczyzn. 80% skolioz to te idiopatyczne, zwykle diagnozowane w okresie dojrzewania.

<< < 1 2 > >>

comments powered by Disqus

Nasz serwis używa cookies. Korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza, że będą one umieszczane w Twoim urządzeniu końcowym i że wyrażasz zgodę na ich używanie. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia w swojej przeglądarce. Więcej o plikach cookies w Polityce prywatności

PUBLIC !!