Jak łatwo sterować zegarem biologicznym?

11 sty 2015 r.

Fot. Shutterstock

Mała cząstka o nazwie REV-ERB potrafi sterować aktywnością kluczowych białek naszego wewnętrznego zegara biologicznego, dzięki czemu może być przydatna w leczeniu zaburzeń snu, zaburzeń lękowych, a także uzależnień.

Praca na ten temat ukazała się w ostatnim numerze pisma „Nature Communications”.

Zespół dr. Thomasa Burrisa z Uniwersytetu Saint Louis odkrył, że REV-ERB to swego rodzaju włącznik, który steruje działaniem najważniejszych białek zegara biologicznego, zapewniającym ssakom funkcjonowanie według określonego rytmu, zwanego rytmem okołodobowym. Dlatego oddziałując odpowiednio na tę cząstkę można by potencjalnie leczyć wiele zaburzeń powstałych w wyniku nieprawidłowego działania naszego wewnętrznego zegara. Do najczęstszych zaburzeń w tej grupy należą choroby związane z nieprawidłową przemianą materii oraz zaburzenia neuropsychiatryczne, np: choroba dwubiegunowa, stany lękowe, depresja, schizofrenia i zaburzenia snu.

Burris i jego koledzy szukali syntetycznych związków, które są w stanie oddziaływać na białko REV-ERB. „Skupiliśmy się na nim, gdyż wydaje się ono być podstawowym składnikiem naszego zegara biologicznego - mówi Burris. - Pozbawione go eksperymentalnie myszy są +rozsynchronizowane+. W naszym badaniu udowodniliśmy zaś, że podanie zwierzętom syntetycznego związku, który włącza REV-ERB, sprawia, iż całkowicie zmienia się ich rytm okołodobowy”.

Zespół badał także wpływ antagonistów REV-ERB na wzorce snu i czuwania. Okazało się, że leki takie powodują pobudzenie (wprowadzają w stan czuwania), skracają fazę REM snu oraz przyczyniają się do zmniejszenia odczuwanego niepokoju i stanów lękowych.

„To bardzo interesujące i niezwykłe odkrycie, gdyż większość znanych środków zwiększających pobudzenie organizmu powoduje jednocześnie nasilenie niepokoju (np. kokaina, amfetamina). I na odwrót: substancje obniżające uczucie niepokoju skutkują zmniejszeniem pobudzenia (np. benzodiazepiny i etanol). Tu mamy sytuację nietypową: pobudzenie z jednoczesnym obniżeniem stanów lękowych” - opowiada dr Burris.

Naukowcy wykazali także, że REV-ERB potrafi w jakiś sposób obniżać aktywność układu nagrody w mózgu, co może okazać się przydatne w walce z niektórymi uzależnieniami.

„U myszy z mutacją w obrębie genów sterujących zegarem biologicznym układ nagrody inaczej niż normalnie reaguje na kokainę, morfinę i alkohol. Być może opracowując lek wyłączający aktywność białka REV-ERB u ludzi uzależnionych od tych substancji, udałoby się zmodyfikować ich zachowania (reakcje na te substancje - przyp. PAP), co pomogłoby w leczeniu uzależnienia”.


comments powered by Disqus

Nasz serwis używa cookies. Korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień Twojej przeglądarki oznacza, że będą one umieszczane w Twoim urządzeniu końcowym i że wyrażasz zgodę na ich używanie. Pamiętaj, że zawsze możesz zmienić te ustawienia w swojej przeglądarce. Więcej o plikach cookies w Polityce prywatności

PUBLIC !!